Nghệ nhân xứ Mỹ lên rừng tìm Bonsai

Ký sự: Lên rừng tìm Bonsai do cộng đồng người Việt ở Mỹ đăng tải trên Viễn Đông Daily. AgriMark giới thiệu cho các bạn ở Việt Nam hiểu được phần nào đời sống cộng đồng người chơi Bonsai ở Mỹ. Mời các bạn theo dõi:

Giới chơi cây kiểng bonsai trên xứ Mỹ đều công nhận rằng: Không có xứ sở nào có điều kiện chơi kiểng bonsai thuận lợi như ở đây. Một phần do điều kiện khí hậu thuận lợi, núi non hoang vu rộng lớn, có nhiều cây tùng cây bách hàng nghìn năm tuổi. Các phụ liệu để phục vụ cho lãnh vực này cũng đa dạng, phong phú không thiếu thứ gì. Anh Phạm Thông một người đam mê thú chơi kiểng bonsai ở thành phố Garden Grove cho biết: “Muốn có được những gốc tùng bách đẹp và có tuổi thọ, chịu khó lên núi cao. Tìm kiếm mang về, nuôi dưỡng tạo dáng thì mới có một cây bonsai quý hiếm. Nhưng nếu tính hết công sức, chi phí, thời gian thì khó có thể tính thành tiền. Bởi vì đó là những loại sản phẩm vô giá đối với người biết chơi kiểng”. 

Ông Harry Hi Rao người Nhật ở thành phố Huntington Beach là một trong những bậc thầy của môn nghệ thuật kiểng bonsai. Ông có hơn 55 năm trong nghề. Năm nay đã 95 tuổi nhưng niềm đam mê kiểng bonsai vẫn nồng cháy trong ông. Nhiều bạn hữu và học trò ông đã theo thú chơi này và tập họp thành hội để có dịp học hỏi, trao đổi kinh nghiệm. Ông cũng thường đưa những anh em trong Hội Cây Kiểng Bonsai Việt Nam lên trên núi để tìm kiếm cây cổ. Theo anh Phạm Thông thì ông cụ là người có mối quan hệ thân thiết với một người trên vùng núi gần Lancaster. Bà này có cả một khu rừng núi rộng lớn. Muốn vào khu rừng này chỉ cần đóng bảo hiểm 10 Mỹ kim thì thoải mái vào đây tìm kiếm cây kiểng ưng ý. Nhiều người trong giới lâu lâu tổ chức một lần lên khu vực núi của bà cụ ấy để tìm tùng bách cổ thụ. 

Nhưng việc tìm được kiểng quý đã khó thì việc đào bứng cây càng khó hơn. Vì đa phần những loại cây này sống trên núi cao hơn 5.000 bộ. Vào mùa hè, khí hậu nơi đây nóng như đổ lửa. Anh em phải lái xe truck lên tận núi cao, người nào cũng mang theo đồ nghề: nào là xe nâng, xe kéo, cây đội, dây thừng, cưa điện, búa, máy phát điện… Đây là những loại cây cổ thụ, nên rễ của chúng rất sâu, dài, mọc trên sỏi đá, có khi là vách đá. Việc đào bứng không dễ chút nào. Có người phải thuê thêm nhân công đi theo để đào tiếp. Đâu phải cứ lên núi là có cây kiểng cổ ưng ý. Phải tìm cây có dáng đẹp nữa. Chuyện đào, bới, cưa, chặt phải hết sức khéo léo, và phải biết cắt bỏ rễ tới đâu thì đủ. Để cây khi đem về còn có thể nuôi sống được. Có khi mang về một thời gian cây chết, xem như việc làm luống công. Có đến 90% cây bứng về bị chết. Trong giới chơi kiểng, nhiều người cho biết, vì đây là loại cây cổ nên rễ rất dài và sâu. Nên phải biết cắt bỏ phẩn rễ nào, chừa những rễ nào. Nếu chỉ chừa những rễ phụ nhỏ sẽ không nuôi sống được thân cây sau này. Thường thường, người chơi hay chọn những cây có gốc cổ đã chết, chỉ còn lại một phần da nhỏ để có thể nuôi sống một vài chùm nhánh. Như vậy khi mang về tạo dáng dễ cho ra những tác phẩm kiểng độc đáo và hiếm có. Nhưng quá trình nuôi dưỡng, tạo dáng, uốn thân cành cũng mất nhiều thời gian từ hai ba năm. 

Một gốc tùng già như đã chết vậy mà chỉ một miếng vỏ nhỏ nuôi sống cả tàng cây lớn

Những gốc cổ mang về nếu chết thì dùng để trưng

Một gốc kiểng cổ có dáng đẹp

Bộ môn chơi kiểng bonsai khởi nguồn từ người Trung Hoa hơn ngàn năm trước. Nhưng sau đó người Nhật Bản lại chơi mạnh hơn, đa dạng và phong phú hơn. Nhất là người Nhật trên xứ Mỹ hiện nay. Ông Harry Hi Rao nhận xét về thú chơi bonsai ở Nhật Bản: “Xứ mặt trời mọc này, đất ít người đông nên nhu cầu thưởng thức kiểng bon sai, hòn non bộ và ao nuôi cá kiểng… rất được chú trọng. Với mục đích là mang rừng, núi trong hoang dã về thu nhỏ lại trong sân vườn, đình, chùa… Thú chơi này mang phong thái ‘thiên địa nhân’. Thú chơi có tính chất giao hòa giữa trời đất và con người. Một cây kiểng bonsai đẹp nói lên ý nghĩa trường tồn; một chậu cảnh đẹp sẽ làm tăng thêm giá trị thẩm mỹ”. 

Con người tạo dựng và chơi cây cảnh cũng là tạo dựng cuộc sống. Là nhân cách tâm hồn, trí tuệ, ước muốn của mình vươn lên cao, cho cuộc đời một chút thanh tao. Bonsai là những tác phẩm nghệ thuật đặc biệt, có nhựa sống của thiên nhiên mà con người được hấp thụ để cuộc sống thú vị thêm.

(Theo Thomas Trương/Viễn Đông)

Xem thêm: Chiêm ngưỡng những tác phẩm bonsai tại triển lãm hè 2016 ở Mỹ ll Một người Úc gốc Việt nói về “triết lý trong nghệ thuật bonsai” ll  Chân dung Michael Trần – Nghệ nhân Bonsai người Đức Gốc Việt

CÔNG TY PHIM CÁCH NHIỆT VÀ TRANG TRÍ NHÀ XANH
76/80 Lê Văn Phan, P. Phú Thọ Hòa, Q. Tân Phú - Tel/ Fax: 08 38610665
 Emai: quantri.agrimark@gmail.com - Hot line: 0898 422 418
agrimark.org là website chia sẻ kiến thức phi lợi nhuận
EMG